parallax background

Leczenie uzależnienia od komputera

Zachowania nałogowe prowadzą do szeroko rozumianej utraty kontroli. Osoba uzależniona (pomimo podejmowania prób ograniczenia lub powstrzymywania się), czuje niepohamowaną potrzebę wykonywania określonych czynności. Uzależnienie jest źródłem przyjemności, przynosi ulgę (w odpowiedzi na smutek czy przygnębienie).

W początkowym stadium uzależnienia, osobie dotkniętej zaburzeniem wydaje się, że faktyczny problem nie stanowi zagrożenia, a potencjalne sygnały wysłane od najbliższych, rodziny, znajomych – to tylko bezpodstawne uwagi i niepotrzebne zamartwianie się.

Problemem społecznym są nowe uzależnienia XXI wieku – zaburzenia behawioralne związane z mediami cyfrowymi, czyli czynnościami powszechnie znanymi: komputer i gry komputerowe, internet, telefon komórkowy, telewizja.

Uzależnienie od komputera

Inaczej: siecioholizm, internetoholizm, cybernałóg

Dostępność internetu oraz moda na „bycie w sieci” sprawia, że problem ten dotyka głównie osoby młode, poniżej 30. roku życia. Dorastająca młodzież, szukająca rozrywki (również z braku zainteresowań), chętnie sięga po sprawdzone sposoby korzystania z internetu dla zabicia czasu.

„Siecioholizm” dotyka również osoby powyżej 30. roku życia, samotne, bezrobotne lub bez stałej pracy, spędzające większość czasu w domu. Nieśmiałe, mające trudności w kontaktach społecznych.

Uzależnienie od komputera: objawy

Sieć internetowa sprawiła, że staliśmy się społeczeństwem informacyjnym. Globalny zasięg tej rewolucji już nie dziwi. Sprzętu komputerowego używamy w pracy, w szkole, dla rozrywki. Korzystanie z komputera czy granie – to nic złego, jeśli używanie nie przekroczy zdroworozsądkowej normy.

Uzależnienie od komputera, to zespół zależności i zaburzenia prowadzące do nieprawidłowego funkcjonowania jednostki w sferze:

  • rodzinnej
  • społecznej
  • psychicznej
  • ekonomicznej

Osoba, która wykazuje znamiona uzależnienia od komputera, potrafi spędzać mnóstwo godzin przed laptopem czy sprzętem stacjonarnym oglądając filmy, seriale, grając, udzielając się na portalach społecznościowych, przeglądając sieć (bez określonego celu).

Rodzice nastolatków i młodszych pociech, powinni zadbać o prawidłową relację z dzieckiem. Wsparcie, bliskość, rozmowa i zainteresowanie, to nie tylko rodzicielski obowiązek, to również element skutecznej profilaktyki. Powinniśmy uświadamiać dzieciom istotę zagrożeń i wynikających z nich – przykrych skutków. Dorastająca młodzież często „ucieka” to wirtualnego świata przed problemami i brakiem zrozumienia.

Należy zwrócić uwagę na fakt, że osoby dorosłe popadają w nałogi, pomimo że w większości przypadków, konsekwencje są dla nich zrozumiałe. Osoby młode, nieprzeczuwające zagrożenia, które od najmłodszych lat stykają się z urządzeniami będącymi niezastąpioną rozrywką, w nieuświadomiony sposób kształtują w sobie złe nawyki

Objawami uzależnienia od komputera i/lub internetu, są:

  • odczuwanie napięcia wymuszającego podejmowanie się czynności (niepokój, lęk, zdenerwowanie),
  • zaabsorbowanie czynnością i przygotowanie się do niej (rytuał),
  • odczuwanie ulgi, osiąganie spokoju i przyjemności po wykonaniu czynności,
  • podporządkowanie czasu i obowiązków pod nałóg,
  • zwiększanie ilości godzin spędzanych przy komputerze (intensywność i częstotliwość),
  • wzrost tolerancji na uzależniającą czynność (przymus patologicznego korzystania z komputera, dla osiągnięcia zadowolenia),
  • konflikty interpersonalne, odizolowanie od otoczenia,
  • utrata możliwości kontrolowania swojego zachowania (przymus szybkiego osiągania przyjemności, redukcja napięcia),
  • zaniedbywanie codziennych obowiązków: rodzinnych, zawodowych, szkolnych, społecznych

Dystres

Jedną z przyczyn zachowań kompulsywnych może być przewlekły stres, a pogłębiające się poczucie braku kontroli nad stresorami (trudności w pracy, problemy w rodzinie) może pogłębić te zaburzenia.

Dystres – to nasilona, negatywna forma stresu. Trudne do opanowania, negatywne emocje występujące nadmiernie, mają szkodliwy wpływ na ciało i umysł człowieka. Pojawiające się symptomy fizyczne (np. ogólne zmęczenie) osłabiają psychikę i są przyczyną innych dolegliwości tj.: nerwowość, niepokój, bezsenność. Komputer staje się więc środkiem do wykonywania czynności pozornie bezpiecznych, które ułatwiają radzenie sobie z emocjami.

Schemat nałogu behawioralnego

Z czasem, osoba uzależniona od komputera i/lub osoby z najbliższego otoczenia, mogą zaobserwować schemat zachowań i ewoluowanie czynności behawioralnych:

  • korzystanie z komputera, pomimo świadomości wystąpienia negatywnych konsekwencji,
  • obsesja korzystania z komputera,
  • poczucie winy z powodu np. zbyt krótkiego używania, zbyt długiego używania, frustracji najbliższych,
  • objawy abstynencyjne po zaprzestaniu korzystania z komputera (agresja, niepokój, lęk, nerwowość, bezkrytyczność, apatia, znużenie).

Skutki uzależnienia są dotkliwe, a osoba uzależniona wymaga specjalistycznej opieki i terapii. Wraz z pogłębieniem się nałogu, wzrasta niebezpieczeństwo dla zdrowia i życia.

Ilość spędzanego przed komputerem czasu uniemożliwia utrzymanie prawidłowych relacji z rodziną i przyjaciółmi. Wyizolowanie społeczne i brak akceptacji sprawiają, że uzależniona od komputera osoba rezygnuje z jakichkolwiek innych przyjemności, zamyka się w sobie, zaniedbuje obowiązki.

Wzrastająca samotność i znaczne obniżenie samopoczucia wpływają na zdrowie psychiczne. Pojawiają się problemy z koncentracja i pamięcią. Skrajny brak ruchu i zaburzenia odżywiania osłabiają organizm i są przyczyną wielu dolegliwości fizycznych.

Uzależnienie od komputera: leczenie

Najskuteczniejszą metodą leczenia uzależnienia od komputera jest psychoterapia poznawczo-behawioralna. Terapia ma na celu poprawienie jakości życia pacjenta. Specjaliści koncentrują się na zmianie zachowań i sposobów myślenia.

Głównymi założeniami leczenia są:

  • odpowiednia współpraca na linii terapeuta-pacjent,
  • zorientowanie na rozwiązanie problemu zaburzenia,
  • skupienie się na teraźniejszości,
  • ograniczenie w czasie,
  • stosowanie odpowiednich technik terapeutycznych.

Dysfunkcyjne zachowania rodzą się ze specyficznych reakcji na określone sytuacje i bodźce. Osoba uzależniona musi uświadomić sobie ryzyko i poznać mechanizmy działania zaburzeń czynnościowych.

Psychoterapia uzależnień to proces, który przy wsparciu specjalistów (terapeutów, psychologów, lekarzy, psychiatrów) pozwoli uzależnionej osobie pozbyć się nawyków i nałogowych czynności. Pacjenci uczą się szeregu konstruktywnych sposobów radzenia sobie z emocjami.

W pełni zindywidualizowana i grupowa terapia, pozwala uporać się z destrukcyjnymi zaburzeniami czynnościowymi. Wypracowane metody leczenia gwarantują odpowiednie wsparcie i profesjonalna pomoc osobom uzależnionym.

Czy gry komputerowe mogą uzależniać?

Do najbardziej uzależniających zachowań związanych z obsługiwaniem komputera, używaniem internetu i konsoli, jest granie. Uzależnienie od grania wpływa na psychikę ludzi, a sam problem jest zróżnicowany.

Uważa się, że kompulsywne granie jest odpowiedzią na rosnący lęk i postępujące objawy depresyjne. Zaburzenia psychiczne i rosnący niepokój, może być również wywołany uzależnieniem od grania.

Zjawisko nadmiernego grania (online), zostało opisane w podręczniku diagnostyczno-statystycznym zaburzeń psychicznych (DSM-5) Amerykańskiego Towarzystwa Psychiatrycznego.

Alarmujące objawy:

  • korzystanie z gier w celu złagodzenia negatywnych emocji, takich jak poczucie winy, stres, gniew,
  • ogólna zmiana zachowania, izolowanie się, zmniejszenie ilości kontaktów społecznych,
  • niepokojące zachowania odstawienne (agresja, smutek, żal, apatia, drażliwość) – np. kiedy gra została wyłączona lub dalsze granie zostało uniemożliwione (zepsucie sprzętu, brak prądu),
  • zwiększona tolerancja i przymus spędzania więcej czasu na graniu,
  • zaniedbywanie obowiązków domowych, zawodowych, szkolnych,
  • utrata zainteresowania ważnymi sprawami,
  • ryzyko poważnych konsekwencji związanych z nadmiernym pędzaniem czasu na graniu,
  • zaburzenia odżywiania,
  • oszukiwanie rodziny i znajomych (ukrywanie faktycznej liczby godzin spędzonych na graniu).

Terapia uzależnień w ośrodku: dlaczego warto?

Komputery, laptopy, tablety, smartfony – to praktyczne, przydatne urządzenia, które mogą stać się źródłem niepokoju rodziny i najbliższych. Internet sprawił, że komunikacja społeczna przeszła swoistą metamorfozę. Dzieci i młodzież są szczególne narażone na skutki postępu technologicznego.

Terapia uzależnień w ośrodku opiera się na poznaniu objawów zaburzeń pacjenta (psychologicznych i emocjonalnych), stawianiu diagnozy i leczenia zaburzenia. Ocena skuteczności podjętych działań, weryfikuje proces przyjętej metody terapeutycznej.

Prywatny Ośrodek Leczenia Uzależnień to szczególne miejsce, które pomaga pacjentom uporać się z zaburzeniem uzależnienia od mediów cyfrowych tj.:

  • uzależnienie od komputera,
  • uzależnienie od Internetu,
  • uzależnienie od gier komputerowych,
  • uzależnienie od telefonu komórkowego,
  • uzależnienie od telewizji.

Warto zadbać o specjalistyczną opiekę i profesjonalną pomoc terapeutyczną. Ośrodek wspiera pacjenta w drodze po zdrowie.


Żródła:

Słownik psychologiczny, Instytut Psychologii Zdrowia Polskiego Towarzystwa Psychologicznego:
http://www.psychologia.edu.pl/slownik/id.zachowania-nalogowe/i.html

Dystres – kiedy stres cię paraliżuje. Jak sobie z nim radzić? Redakcja Focus Nauka, 24.12.2020:
https://www.focusnauka.pl/artykul/dystres-czyli-jak-radzic-sobie-z-dlugotrwalym-stresem

Psychoterapia poznawczo-behawioralna – praktyka oparta na badaniach empirycznych; Agnieszka Popiel, Ewa Pragłowska, Wydział Psychologii, Szkoła Psychologii Społecznej w Warszawie, Interdyscyplinarne Centrum Genetyki Zachowania Uniwersytetu Warszawskiego:
https://www.academia.edu/9108312/Psychoterapia_poznawczo_behawioralna_praktyka_oparta_na_badaniach_empirycznych

Internet jako medium o doniosłym wpływie na zdrowie człowieka u progu dorosłości; Szczepanowska Ewa, Fidler Maria; Studia Periegetica, 2010, nr 4, s. 195-228, wykr., tab., bibliogr. 26 poz.:
https://papers.wsb.poznan.pl/sites/papers.wsb.poznan.pl/files/StudiaPeriegetica/13_4_2010.pdf

Internet Gaming; American Psychiatric Association:
https://www.psychiatry.org/patients-families/internet-gaming

Uzależnienie od internetu - objawy i leczenie siecioholizmu; Medicover, Encyklopedia zdrowia:
https://www.medicover.pl/o-zdrowiu/uzaleznienie-od-internetu-objawy-i-leczenie-siecioholizmu,6339,n,192#co-to-jest-uzaleznienie-od-internetu

Skontaktuj się z nami


    Dane kontaktowe